0182-534466 Elke zaterdag geopend!
Locatie 1Vuurdoornlaan 2
2803 BB, Gouda
Locatie 2Burg. van Reenensingel 109
2803 PA, Gouda

Geneeskunde konijnen

In onze dierenkliniek is veel expertise aanwezig wat betreft de gezondheid en ziektes van konijnen. Het konijn staat dan ook op de derde plaats van veel gehouden huisdieren in Nederland! Konijnen zijn gezellige en slimme huisdieren.

Als u een konijn aanschaft let dan op de volgende zaken

  • Is het konijn actief en geïnteresseerd in zijn omgeving?
  • Heeft het dier een mooie vacht?
  • Is het gebied rond de anus en de plasopening schoon?
  • Hebben de tanden een normale lengte en staan ze recht ?
  • Heeft het konijn schone, heldere ogen en een schone neus, bek en oren?
  • Zit het dier in een fris hok en liggen er normale (droge en vezelige) keutels?
  • Is het konijn gevaccineerd tegen Myxomatose en VHD?
  • Beweegt het konijn op een normale manier?
  • Koop geen konijn onder de leeftijd van 7 weken.
  • Gaat u 1 of 2 konijnen kopen? De meeste konijnen zitten dolgraag met een maatje.
  • Als u overgaat tot het kopen van een konijn, zorg dan dat u al een hok klaar heeft staan.
  • Zorg dat het hok ruim genoeg is en maak ruimte voor een toilethoek in het hok.
  • Wilt u het konijn ook door huis laten lopen, maak dan alvast de kamer konijn-proof.
  • Loopt het konijn ook los in de tuin, let dan op giftige planten, ontsnappingsplekken en of er ook honden of katten in de tuin kunnen komen.

Gezondheid konijn

Voeding

  • Zorg altijd voor veel hooi van goede kwaliteit (ruik eraan als u twijfelt).
  • Let op voldoende en vers water, het liefst in een drinknippel.
  • Geef maximaal 20-25 mg/kg biks van goede kwaliteit (geen gemengd voer).
  • Geef de eerste week nog geen groenvoer, de darmen moeten eerst wennen.
  • Laat een konijn langzaam wennen aan bepaalde soorten groenvoer.
  • Geschikte groenten zijn donkergroene bladgroenten.
  • Ook geschikt zijn andijvie, broccoli, bleekselderij, witlof en boerenkool, loof van wortelen.
  • Wortel en peterselie zijn extraatjes.
  • Voer op regelmatige tijden.

Vaccinaties

Laat uw konijn jaarlijks vaccineren tegen Myxomatose en VHD. Myxomatose en VHD zijn dodelijke ziektes en veroorzaken veel leed bij konijnen en hun baasjes. Ook binnen konijnen kunnen deze nare ziektes oplopen. Myxomatose wordt overgebracht via muggen en vliegen en VHD kan tussen konijnen onderling worden overgebracht maar ook via uw handen of schoeisel als u bijvoorbeeld een wandeling hebt gemaakt in een gebied waar ook wilde konijnen zitten of via ongedierte of vogelpoep aan uw schoenen.

Bij Myxomatose krijgen de konijnen koorts, oog- en neusuitvloeiing, benauwdheid, zwellingen en korsten bij de oogleden, de oren, de neus en de geslachtsstreek en uiteindelijk overlijden ze in meer dan 95 % van de gevallen.

VHD is een zeer besmettelijk virus en lijdt binnen 24-48 uur onherroepelijk tot de dood. Soms overlijdt het konijn per acuut, zonder voorafgaande symptomen. In andere gevallen wordt het dier sloom, krijgt bloederige neusuitvloeiing, diarree, krampen, pijnuitingen en sterft meestal binnen 48 uur. In 2016 is er voor het eerst een variant van VHD gesignaleerd in Nederland, VHD-2. Hierbij verlopen de symptomen minder acuut maar zullen toch bijna alle besmette konijnen sterven na 3-5 dagen.

Baarmoederkanker

Veel mensen staan er niet bij stil maar baarmoederkanker is de meest voorkomende vorm van kanker bij konijnen! Hoe ouder een voedster wordt, hoe groter de kans op baarmoederkanker (meer dan 50 % van de voedsters ouder dan 4 jaar heeft baarmoederkanker). Meestal valt als eerste op dat het konijn bloed verliest uit de vagina of vers bloed heeft aan het einde van het urineren. Soms verliest een voedster helemaal geen bloed maar wordt ze steeds dunner en slomer en een enkele keer treft een eigenaar het konijn "zo maar" dood aan in het hok. Als we er op tijd bij zijn kunnen we het konijn redden met een operatie maar deze operatie is niet risicoloos omdat de konijnen er vaak slecht aan toe zijn op het moment dat de ziekte ontdekt wordt.

Door bij een voedster op tijd de baarmoeder en de eierstokken te verwijderen kunnen we het konijn beschermen tegen deze nare en pijnlijke aandoening. De ideale leeftijd voor operatie ligt tussen de 7 en de 12 maanden. In onze kliniek voeren wij deze operatie regelmatig uit.

Madenziekte

Madenziekte of Myiasis wordt veroorzaakt door blauw- groene vliegen. In de warmere maanden zoeken zij vochtige plekken op om hun eitjes te leggen. Denk aan uw afvalcontainer maar ook aan konijnen met een vies achterwerk door aangekoekte uitwerpselen of urine. De maden die uit de eitjes komen eten zich binnen 4 uur een weg naar binnen via de huid van het konijn en veroorzaken bloedvergiftiging. Als u het op tijd ontdekt kan het konijn nog gered worden maar vaak zijn we te laat. Zodra je groene vliegen bij het konijnenhok ziet is het al foute boel!

Preventief moet u zorgen voor goed vliegengaas in het buitenhok, een dagelijkse inspectie van "het achterkantje" van uw konijn, het hok zo schoon en reukloos houden, als uw konijn een beetje vies is aan de achterkant: direct wassen in een bak met lauwwarm water en een milde shampoo of groene en indien nodig regelmatig sprayen met Nomyiasis spray, verkrijgbaar aan onze balie. Probeer zo veel mogelijk plakkerige poep te voorkomen door het voedingsaanbod te optimaliseren.

Maagdarmziektes

Als een konijn buikpijn heeft laat hij dat snel merken: de eetlust neemt af of verdwijnt, ze worden lusteloos, u ziet (veel) minder keutels in de kooi of plakkerige poep en vaak krijgen ze ondertemperatuur en gaan zienderogen achteruit.

Er zijn talloze maagdarmziektes bij konijnen maar veel voorkomende aandoeningen zijn verstoppingen (o.a. door haren) , gasvorming (erg pijnlijk), darmproblemen voor voedingsfouten en soms gaat het maagdarmkanaal stil liggen door andere ziektes of pijn en stress.

Als een konijn langer dan 24 uur niet gegeten heeft gaat het dier heel snel achteruit en moet u dus actie ondernemen! Bel snel de kliniek en begin zelf alvast met het opwarmen (kruik) van het konijn. Een ziek buitenkonijn moet dus direct naar binnen gehaald worden.

37 graden is een spoedgeval!

Een konijn met een lichaamstemperatuur onder de 37 graden is een spoedgeval! In onze kliniek kunnen wij veel konijnen redden door snelle actie van de eigenaar.

Gebitsproblemen

Problemen met het gebit komen helaas heel veel voor bij konijnen. De tanden en kiezen van het konijn groeien het hele leven door. Ze hebben geen echte wortels maar zeer lange kronen. Als de tanden en kiezen scheef staan slijten ze verkeerd af en kunnen doorgroeien. Ook door botontkalking kunnen de tanden of kiezen problemen geven doordat haken pijn geven aan de tong of de wangen. Als het konijn door de pijn een tijd niet gegeten heeft gaat ook nog het darmstelsel stil liggen en komt het konijn in een negatieve spiraal terecht. Als er niet tijdig ingegrepen wordt of als er geen juiste diagnose gesteld wordt, zal het konijn hieraan overlijden.

Let dus goed op als uw konijn minder eet, kleinere keutels heeft of een natte bek. In onze kliniek hebben wij gespecialiseerde hulpmiddelen om konijnen te verlossen van gebitsproblemen. De tanden en kiezen worden bij ons zorgvuldig geslepen met speciale boortjes. Indien nodig kunnen wij met een speciaal instrument de tanden operatief verwijderen. Dit is een zware ingreep voor het konijn maar het is ook een verlossing van een steeds terugkerend probleem, veroorzaakt door de scheve, alsmaar doorgroeiende tanden . Bij zeer gecompliceerde kieswortelabcessen achter in de bek van het konijn, sturen wij u graag door naar een specialist.

Blaasproblemen

Regelmatig zien wij konijnen in de kliniek met blaasklachten. De konijnen plassen vaker dan normaal, soms kreunen ze tijdens het plassen of de kleur van de urine is anders (bruin-rood-wit). Soms betreft het alleen een blaasontsteking door een bacterie maar minstens zo vaak wordt een konijn getroffen door blaasgruis of blaasstenen. Een konijn heeft een ander calcium-metabolisme dan veel andere zoogdieren. Zij slaan overtollig calcium uit hun voeding niet op in de botten maar zij scheiden alles direct weer uit via de nieren en de urineblaas. Als de voeding (te) veel calcium bevat, plassen zij soms enorme hoeveelheden calcium uit. Dit calcium heeft de kans om samen te gaan klonteren tot gruis of tot stenen. De urine is dan vaak dik wittig. We stellen de diagnose met röntgenfoto’s en de blaas wordt onder narcose helemaal schoongespoeld.

Als het gruis is samengeklonterd tot (grote) stenen dan is de urine vaak meer rood gekleurd. Soms zijn de konijnen pijnlijk tijdens het plassen. De konijnen gaan ook vaker "naar de bak". Om te voorkomen dat de situatie levensbedreigend wordt (steen zit vast in de afvoergang) is ons advies altijd om de stenen operatief te laten verwijderen.

Wat kan je preventief doen om blaasstenen en -gruis te voorkomen? Stimuleer de vochtopname en zorg dus altijd voor vers en ruim voldoende drinkwater. Let op de hoeveelheid calcium in het voer (biks met maximaal 1 % calcium). Geef geen knaag-of liksteen. Geef geen gedroogde groenten.

E. Cuniculi

Encephalitozoon Cuniculi is een konijnenziekte die veroorzaakt wordt door een parasiet, een protozo. Veel konijnen zijn drager van de ziekte maar worden er zelf helemaal niet ziek van. In tijden van stress of als het dier ziek is kan de parasiet zich ineens razendsnel vermeerderen en wordt het konijn alsnog ziek. Dit kan bijvoorbeeld ontstaan na een operatie of als een dier heel veel stress heeft van de vaccinatie.

De parasiet nestelt zich in witte bloedcellen en wordt zo vervoerd naar de nieren, de hersenen en het ruggenmerg. Een maand later worden er via de urine van het konijn, besmettelijke sporen uitgeplast en zo kunnen andere konijnen weer besmet worden.

De meest voorkomende symptomen zijn: hersenproblemen (draainek), verzwakte achterhand en blaas-of nierproblemen. Soms heeft het konijn alleen een ontsteking in het oog. Vaak wordt dan niet aan E. Cuniculi gedacht.

De behandeling tegen de parasiet is soms langdurig maar veel konijnen kunnen beter worden! Belangrijk is dat het dier dagelijks medicijnen krijgt, goed bij zijn voer kan komen en op temperatuur gehouden wordt. Hij hoeft niet gescheiden te worden van zijn maatje want de besmetting heeft toch al lang plaats gevonden. Als een konijn erg instabiel is moet u het hok kleiner en comfortabel maken, wij maken aan de zijkanten vaak rolletjes van handdoeken. Wij hebben in onze kliniek al veel konijnen beter zien worden, mede door langdurige goede verzorging van de eigenaar!